Missie en Visie Odensehuis Culemborg

Missie

Het welzijn van mensen met beginnende dementie, of een vermoeden daarvan, én hun naasten kan verbeterd worden als er een plek is waar de uitdaging om te leven met dementie gedeeld kan worden en de mogelijkheden om regie te houden op het eigen leven worden vergroot.

Visie

Eerst de cijfers.

Er leven in Nederland op dit moment 270.000 mensen met de gevolgen van dementie (dat is 10% van de 65plussers). In Culemborg ging dat in 2015 om 380 personen. Deze aantallen zullen tussen nu en 2040 verdubbelen. Van deze mensen met enige vorm van dementie woont 70% thuis. Zij worden verzorgd door naasten, al dan niet bijgestaan door professionals. Het aantal thuiswonende ouderen met dementie zal de komende jaren nog meer toenemen onder invloed van het overheidsbeleid dat langer thuis wonen stimuleert om de toenemende zorgkosten in de hand te houden (Planbureau voor de Leefomgeving, 2016).

Uit onderzoek blijkt, dat de helft van die naasten zichzelf zwaar belast noemt. De behoefte aan dagopvang blijkt groot te zijn (in de top 3 van verlangens), maar toch maakt maar een relatief kleine groep gebruik van dagopvang. De redenen hiervoor zijn: weerstand tegen dagopvang en zorg, schuldgevoelens van de naaste en het niet aansluiten bij de persoonlijke behoeften (Alzheimer Nederland, 2016).

De ‘nieuwe’ ouderen.
De naoorlogse generatie (de babyboomers) maakt een steeds groter deel uit van de groep ouderen die te maken krijgt met de gevolgen van dementie. Met name de jong-dementerenden (65 -) zijn opgegroeid in de jaren ’50 – ’70. Zij zijn gemiddeld hoger opgeleid dan de generaties vóór hen, en gewend aan een individualistischer levensstijl waarin de grip op het eigen leven belangrijk is.

Het huidige aanbod van (groeps-) dagopvang vanuit zorginstellingen richt zich vooral op mensen met dementie in een latere fase, wanneer de zorgvraag toeneemt. Mensen met beginnende dementie (een fase die jaren kan duren) zijn nog grotendeels actief, maar hebben toch behoefte aan (passende-) ondersteuning om het leven met toenemende beperkingen aan te kunnen.
Een probleem is ook dat er voor de naasten van mensen met dementie in de bestaande dagopvang in Culemborg niet echt een programma is. Maar dat is wel belangrijk omdat juist zij een groot deel van de zorg op zich nemen en er vaak moeite mee hebben hun partner of familielid achter te laten. Zij zijn in feite net zo hard getroffen door de ziekte als degene met de ziekte zelf.
Naast de huidige vormen van dagopvang vanuit zorginstellingen, is er behoefte aan een plek waar mensen met beginnende dementie samen met hun naasten zich thuis voelen, actief kunnen zijn, begrip, steun en informatie vinden. Een plek die aansluit op de eigen leefwereld en mensen weer perspectief biedt.

Het kan anders: zelf aan het roer.

Als burgerinitiatief willen wij een alternatief bieden voor thuiswonende mensen met beginnende dementie en hun directe omgeving die zich, zoals uit onderzoek blijkt, (nog-) niet of minder aangesproken voelen door het huidige aanbod aan dagopvang. Wij willen een inmiddels beproefd concept, het Odensehuis, in Culemborg realiseren.
Het Odensehuis is een open inloopcentrum van, voor en door betrokkenen zelf. Door deze opzet als deelnemersorganisatie – zo blijkt uit de ervaring van bestaande huizen – worden gevoelens van weerstand tegen zorg én de schuldgevoelens van de naasten weggenomen.
Mensen met (vermoedens van) geheugenproblemen, beginnende dementie of jongdementerenden (65-minners), staan nadrukkelijk samen met hun naasten en vrijwilligers zélf aan het roer om invulling te geven aan dit centrum waardoor het beter aansluit bij persoonlijke behoeften en de eigen levenssfeer. Zij worden uitgedaagd én ondersteund om actief te blijven deelnemen aan de maatschappij, grip te houden op het eigen leven en geprikkeld om zoveel mogelijk te blijven doen wat ze wel kunnen of graag doen.
Als Odensehuis Culemborg bieden we ruimte voor ontmoeting (lotgenoten), informatie, ontspanning en activiteiten op momenten dat mensen dat zelf willen. Zij zijn welkom zonder diagnose of indicatie, evenals hun naasten. Zij ontplooien hun eigen activiteiten waarbinnen ontmoetingen kunnen ontstaan. Het Odensehuis Culemborg richt zich op de hele omgeving, inclusief degene met dementie. De focus ligt op wat wél kan en op plezier in het leven, met begrip voor de beperkingen die de ziekte met zich meebrengt.

Midden in de samenleving.
Het Odensehuis Culemborg staat letterlijk midden in buurt en samenleving. Het biedt informatie over dementie, het omgaan en leven met deze ziekte aan zowel de getroffenen en hun omgeving zelf, als ook aan de buurt, professionals en andere geïnteresseerden. Het Odensehuis Culemborg zoekt actief de buurt op om zo het taboe op dementie te doorbreken. Bijvoorbeeld door bemiddeling bij vrijwilligerswerk, en meedoen aan buurtactiviteiten.
Het Odensehuis Culemborg wil samenwerken met alle organisaties en personen die, op welke wijze ook, bijdragen aan de kwaliteit van leven van thuiswonende mensen met (beginnende-) dementie en jong-dementerenden én hun omgeving en draagt zo bij aan een dementievriendelijke samenleving.

Kernwaarden

Het Odensehuis Culemborg handelt vanuit een aantal kernwaarden. Zij vormen de basis van waaruit wij ons handelen toetsen en activiteiten ontwikkelen.Gelijkwaardigheid vinden wij een belangrijke waarde, die zich uit doordat het Odensehuis een deelnemersorganisatie is, waarin deelnemers, vrijwilligers en coördinator ieder naar eigen vermogen kunnen bijdragen. Door het ontwikkelen van activiteiten door alle betrokkenen zelf, wordt de zelfredzaamheid (eigen regie) en autonomie geprikkeld en erkend, ook als dat niet meer vanzelf gaat. Andere kernwaarden zijn: integriteit, vrijheid, en openheid.

Doelstellingen

  • Het Odensehuis Culemborg biedt als inloopcentrum een plek, waar iedereen welkom is die met dementie te maken heeft (in het eigen leven of in dat van een naaste).
  • Deelnemers, naasten, vrijwilligers en coördinator bepalen samen het programma en de activiteiten.
  • In het Odensehuis Culemborg wordt iedereen gerespecteerd en gewaardeerd om wie hij/zij is. Centraal staan de mogelijkheden en kwaliteit van leven en niet de ziekte, met begrip voor de beperkingen die men ondervindt.
  • Het Odensehuis Culemborg is georganiseerd als stichting, en stichtingsbestuur en coördinator stimuleren deelnemers, naasten en vrijwilligers in actief deelnemen aan de organisatie en uitvoering van activiteiten.
  • Van deelnemers wordt een financiële bijdrage in de kosten gevraagd, wij zullen ons inspannen dat deze nooit een drempel zal zijn om naar het Odensehuis Culemborg te komen.
  • Het Odensehuis Culemborg wil een bijdrage leveren aan de verbetering van de maatschappelijke positie, het maatschappelijk taboe op dementie doorbreken en de eigenwaarde/waardigheid van mensen met dementie vergroten.
  • Het Odensehuis wil als kenniscentrum voor Culemborg fungeren, waar informatie gehaald én gebracht kan worden over leven met dementie en gebruik kan worden gemaakt van (ervarings-) deskundigheid. Het Odensehuis zoekt actief contact met de buurt.